Pieśń II (Nie dbam, aby zimne skały...)

Pieśń II¹

Nie dbam, aby zimne skały

Po mym graniu tańcowały;

Niech mię wilcy nie słuchają,

Lasy za mną nie biegają².

Hanno, tobie k woli³ spiewam,

Skąd jesli twą łaskę miewam,

Przeszedłem już Amfijona

I lutnistę Aryjona⁴.

Mnie sama twarz nie uwiedzie;

I choć druga na plac jedzie⁵

Z herby domów starożytnych,

Zacne plemię⁶ dziadów bitnych,

Ja chcę podobać sie w mowie

Nauczonej⁷ białejgłowie;

Ty mię pochwal, moja pani,

Nie dbam, choć kto inszy gani.

Cnocie zajźrzą jako żywo⁸,

Bujne drzewo wiatrom krzywo⁹;

Ale ty chciej pómóc sama,

Nie ugrozi zazdrość nama¹⁰.

A jesli me niskie progi

Będą godne twojej nogi,

Nogi pięknej — nie potrzeba¹¹,

Dosięgę już głową nieba.

Samy¹² cię ściany wołają

I z dobrą myślą czekają;

Lipa stojąc wpośrzód dworu,

Wygląda cię co raz¹³ z boru.

Każ bystre konie zakładać,

A sama sie gotuj wsiadać;

Teraz naweselsze czasy,

Zielenią sie pięknie lasy.

Łąki kwitną rozmaicie,

Zająca już nie znać w życie¹⁴,

Przy nadziei oracz ścisły¹⁵,

Że będzie miał z czym do Wisły.

Stada igrają przy wodzie,

A sam pasterz, siedząc w chłodzie,

Gra w piszczałkę proste pieśni,

A faunowie¹⁶ skaczą leśni.

Kwap sie, póki jasne zorze

Nie zapadną w bystre morze;

Po chwili ćmy¹⁷ czarne wstaną,

Co noc noszą nienaspaną¹⁸.

Przypisy:

1. W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Pieśniach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

2. Nie dbam (...) biegają — tańczące skały to aluzja do działalności Amfiona, władcy Teb i muzyka, który potrafił swą grą poruszać kamienie, zaś wzmianka o biegających lasach stanowi nawiązanie do umiejętności Orfeusza (zob. też: Ks. 1, Pieśń XXI). [przypis redakcyjny]

3. tobie k woli (starop.) — dla ciebie. [przypis redakcyjny]

4. Aryjon — Arion: muzyk z Lesbos; dźwięk jego głosu zwabił delfiny, które uratowały mu życie. [przypis redakcyjny]

5. druga na plac jedzie — inna się popisuje. [przypis redakcyjny]

6. plemię (starop.) — potomek. [przypis redakcyjny]

7. nauczony — uczony, wykształcony. [przypis redakcyjny]

8. zajźrzą jako żywo (starop.) — zawsze (przez całe życie) zazdroszczą. [przypis redakcyjny]

9. wiatrom krzywo — nie podoba się wiatrom (więc potrząsają nim). [przypis redakcyjny]

10. nama (starop.; C. daw. liczby podwójnej) — mnie i tobie. [przypis redakcyjny]

11. nie potrzeba — tu w znaczeniu: nic mi już więcej nie potrzeba do szczęścia. [przypis redakcyjny]

12. samy (starop. M. lm rodz. niemęskoosobowego) — same. [przypis redakcyjny]

13. co raz — co chwilę. [przypis redakcyjny]

14. Zająca już nie znać w życie — oznacza to, że żyto wysoko już wyrosło. [przypis redakcyjny]

15. ścisły (daw.) — skromny, oszczędny. [przypis redakcyjny]

16. faunowie (daw. forma lm; dziś: fauny) — pół mężczyźni, pół kozły. W mit. rzym. bóstwa polne i leśne towarzyszące pasterzom. [przypis redakcyjny]

17. ćma* (daw.) — ciemności. [przypis redakcyjny]

18. noc (...) nienaspaną — mowa tu o nocy nie pozwalającej na przerwanie snu, może nawet o śmierci jako wiecznym śnie. [przypis redakcyjny]